Asansör Tamir Masrafları Kimim Sorumluluğunda?
Apartman yaşamında en sık karşılaşılan uyuşmazlık konularından biri asansör tamir ücretini kiracı mı öder ev sahibi mi sorusudur. Bu durum hem kiracılar hem de ev sahipleri açısından belirsizlik yaratmakta ve zaman zaman hukuki anlaşmazlıklara neden olmaktadır. Türk Borçlar Kanunu ve İmar Kanunu çerçevesinde bu sorumlulukların net bir şekilde belirlenmesi önemlidir.
Genel kural olarak, asansörün bakım ve onarım masrafları ev sahibinin sorumluluğundadır. Ancak bu durumun istisnalarının ve detaylarının bilinmesi, her iki taraf için de büyük önem taşımaktadır. Özellikle kira sözleşmelerindeki hükümler ve mevzuat düzenlemeleri bu konuda belirleyici rol oynamaktadır.
Kiracının Asansör Masraflarındaki Sorumluluğu
Türk Borçlar Kanunu'na göre kiracı, kiraladığı taşınmazı özenli kullanmakla yükümlüdür. Bu bağlamda asansörün günlük kullanımından kaynaklanan normal aşınma ve yıpranma ev sahibinin sorumluluğunda olmakla birlikte, kiracının kusurlu davranışlarından kaynaklanan hasarlar kiracı tarafından karşılanmalıdır. Kiracının asansörü kötü niyetli veya dikkatsiz kullanması sonucu oluşan arızalar için tamir masraflarını ödemesi gerekmektedir.
Asansör tamir ücretini kiracı mı öder ev sahibi mi konusunda kiracının ödemekle yükümlü olduğu durumlar şunlardır: Asansör kapılarına zarar verme, düğmelere aşırı kuvvet uygulama, asansör içinde sigara içme sonucu oluşan hasarlar, taşıma sırasında asansöre verilen zararlar ve asansörün amacı dışında kullanılması durumlarıdır.
Ev Sahibinin Sorumluluk Alanları
Ev sahibi, taşınmazın sahibi sıfatıyla asansörün düzenli bakım, onarım ve güvenlik kontrollerinden sorumludur. Bu sorumluluk kapsamında periyodik bakım masrafları, yaşlılıktan kaynaklanan arızalar, sistem yenilemeleri ve güvenlik önlemlerinin alınması yer almaktadır. Ayrıca asansör muayene ücretleri ve resmi kontrol masrafları da ev sahibi tarafından karşılanmalıdır.
Özellikle eski binalarda asansör sistemlerinin modernizasyonu, kabin yenileme, motor değişimi gibi büyük yatırımlar tamamen ev sahibinin sorumluluğundadır. Bu tür masrafların kiracıya yansıtılması hukuki açıdan mümkün değildir.
Kira Sözleşmelerindeki Düzenlemeler
Asansör masraflarının dağılımı konusunda kira sözleşmesindeki hükümler büyük önem taşımaktadır. Sözleşmede açıkça belirtilen sorumluluklar, yasal düzenlemelere aykırı olmadığı sürece geçerlidir. Ancak kanunla kiracıya yüklenmeyen sorumlulukların sözleşme ile kiracıya aktarılması hukuka aykırı olarak değerlendirilmektedir.
Sözleşmede asansör bakım ücretlerinin kiracı tarafından ödeneceği belirtilse bile, büyük onarım ve yenileme masrafları ev sahibinin sorumluluğunda kalmaya devam eder. Bu nedenle sözleşme hazırlanırken hangi masrafların kiracıya ait olduğunun net bir şekilde belirtilmesi önemlidir.
Apartman Yönetimi ve Aidat Uygulamaları
Apartman yönetimi açısından bakıldığında, asansör masrafları genellikle ortak giderler kapsamında değerlendirilmektedir. Kat Mülkiyeti Kanunu'na göre ortak giderler, bağımsız bölüm sahiplerinin arsa payları oranında ödemeleri gereken masraflardır. Bu durumda kiracıların doğrudan asansör masraflarını ödeme yükümlülüğü bulunmamaktadır.
Asansör tamir ücretini kiracı mı öder ev sahibi mi sorusunun apartman aidatları açısından cevabı nettir: Aidat ödemeleri ev sahibinin sorumluluğundadır. Kiracılar sadece kira sözleşmesinde belirtilen durumlar dışında asansör masraflarına katılmak zorunda değildir.
Pratik Çözüm Önerileri
Bu konudaki uyuşmazlıkları önlemek için hem ev sahipleri hem de kiracılar bazı önlemler alabilir. Kira sözleşmesi imzalanmadan önce asansör masraflarının nasıl paylaşılacağı detaylı bir şekilde belirlenmelidir. Asansörün mevcut durumu tutanakla tespit edilmeli ve fotoğraflarla belgelenmelidir.
Apartman yöneticileri, asansör bakım kayıtlarını düzenli tutmalı ve masrafları şeffaf bir şekilde dağıtmalıdır. Modern apartman yönetim sistemleri bu süreçleri kolaylaştırarak hem ev sahipleri hem de kiracılar için daha şeffaf bir ortam yaratmaktadır.
Sonuç ve Öneriler
Site ve apartman yönetiminde asansör masrafları konusundaki belirsizliklerin giderilmesi için profesyonel yaklaşımlar benimsenmelidir. Bu noktada Konsiyon yazılımı gibi modern apartman yönetim sistemleri, masraf dağılımının şeffaf bir şekilde yapılmasını ve tüm tarafların haklarının korunmasını sağlamaktadır. Dijital ortamda tutulan kayıtlar sayesinde asansör bakım geçmişi, masraf dağılımları ve sorumluluk alanları net bir şekilde izlenebilmekte, bu da olası uyuşmazlıkların önlenmesine katkı sağlamaktadır.